{"id":62,"date":"2023-11-04T22:48:55","date_gmt":"2023-11-04T22:48:55","guid":{"rendered":"https:\/\/umerhamet.org\/?page_id=62"},"modified":"2023-11-05T14:09:47","modified_gmt":"2023-11-05T14:09:47","slug":"hakkimizda","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/umerhamet.org\/?page_id=62","title":{"rendered":"HAKKIMIZDA"},"content":{"rendered":"\n
\n
<\/div>\n\n\n\n
\n

MERHAMET DERNE\u011e\u0130<\/h3>\n\n\n\n

HAKKIMIZDA<\/h2>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n
\n
\n

Balkanlardaki en eski insani yard\u0131m kurulu\u015flar\u0131ndan biri “MERHAMET<\/mark>“<\/h3>\n\n\n\n

Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’ndan hemen \u00f6nce, BH ve Bo\u015fnak halk\u0131 i\u00e7in kritik bir zamanda, M\u00fcsl\u00fcman Hay\u0131r Cemiyeti “Merhamet” kuruldu. O d\u00f6nemdeki \u015fiddetli tabakala\u015fma ve yoksulluk, zaman\u0131n en sayg\u0131n Saraybosnal\u0131lar\u0131n\u0131n sosyal a\u00e7\u0131dan en savunmas\u0131z vatanda\u015flara yard\u0131m etmelerinin ve daha s\u0131k dilencili\u011fi \u00f6nlemelerinin nedeniydi. Bu kuma\u015fla “Merhamet” yarat\u0131ld\u0131.
A\u011fustos 1912’de d\u00fczenlenen M\u00fcsl\u00fcman zanaatkarlar derne\u011fi “H\u00fcrriyet”in 16. ola\u011fan oturumunda, bu derne\u011fin ba\u015fkan\u0131 Avdaga Kulovi\u0107, varl\u0131kl\u0131 vatanda\u015flar\u0131n hay\u0131rsever faaliyetlerinin ilk \u00e7ekirde\u011fi olarak bir dilenci fonu kurmak amac\u0131yla \u0130slam cemaatinin fakir ve yetersiz \u00fcyelerini sayma eylemi hakk\u0131nda kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131 bilgilendirdi.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\n

Halk i\u00e7in bildiri<\/h3>\n\n\n\n

26 A\u011fustos 1912’de “H\u00fcrriyet” Cemiyeti Y\u00f6netim Kurulu’nun giri\u015fimiyle Halk Fonu’nun kurulu\u015f konferans\u0131 d\u00fczenlendi ve Saraybosna vatanda\u015flar\u0131n\u0131n fona kat\u0131lmaya davet edildi\u011fi bir “halk bildirisi” okundu. Ayn\u0131 zamanda bu eylemin lideri olan Avdaga Kulovi\u0107, Muhamedaga Mad\u017earevi\u0107 ile birlikte, bildiriyi imzalayacak sekiz \u00f6nde gelen vatanda\u015f\u0131 davet etme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u00fcstlendi.
Bir m\u00fcddet sonra tekrar “Sadaka” ad\u0131nda \u00f6zel bir dernek kurulmas\u0131na ba\u015flanm\u0131\u015f ve Hasan ef. Torli\u0107, \u00f6nceki kurallar\u0131n yeniden d\u00fczenlenmesinden ve y\u00f6netim kurulu \u00fcyelerinin incelemesine sunulmas\u0131ndan sorumludur. Bu kurallar daha sonra oybirli\u011fiyle kabul edildi. \u0130lgin\u00e7tir ki, dilenci fonunun olu\u015fumunun bir d\u00f6neminde, “Teselli” ad\u0131 s\u0131kl\u0131kla dile getirildi. Bu isim, asl\u0131nda, “hay\u0131rsever bir kalbe sahip” \u00f6zel bir derne\u011fin kurulmas\u0131yla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak an\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ne yaz\u0131k ki, M\u00fcsl\u00fcman hay\u0131r kurumunun “Merhamet” olarak adland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi yoktur.
Ana kurucu meclis i\u00e7in t\u00fcm haz\u0131rl\u0131klar tamamland\u0131\u011f\u0131nda, Avdaga Kulovi\u0107 (ba\u015fkan) ve Hasan ef. Torli\u0107 (sekreter olarak), meclisin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n onaylanmas\u0131 i\u00e7in h\u00fck\u00fcmet komisyonuna bir talepte bulundu. Saraybosna \u015eehri H\u00fck\u00fcmet Komisyonu, “Merhamet” adl\u0131 ilk M\u00fcsl\u00fcman hay\u0131r kurumunun kurulmas\u0131na izin verdi ve bu cemiyete her t\u00fcrl\u00fc yard\u0131m\u0131 engelledi. Zaman\u0131n yetkilileri, \u00e7e\u015fitli ko\u015fullar\u0131n “Merhamet” kurmas\u0131n\u0131 bile zorla\u015ft\u0131rd\u0131.
“Merhamet”in genel faaliyeti, \u00e7o\u011funlukla Bo\u015fnak m\u00fclk sahipleri, ulema ve i\u015f \u00e7evrelerinden gelen varl\u0131kl\u0131 bireylerin iyi niyetine ve dayan\u0131\u015fmas\u0131na ba\u011fl\u0131yd\u0131. Ancak, \u00f6zellikle Cemiyetin ba\u015flat\u0131c\u0131lar\u0131 ve kurucular\u0131 aras\u0131nda co\u015fku eksikli\u011fi yoktu.
“Merhamet”in ba\u015f\u0131nda d\u00f6nemin en \u00f6nemli ve sayg\u0131n Bo\u015fnak ayd\u0131nlar\u0131 vard\u0131, bu nedenle Cemiyetin ba\u015fkanlar\u0131 \u015funlard\u0131: Dr. Mehmed ef. Spaho (1913’ten 1918’e kadar), Had\u017ei Mehmed D\u017eemaludin ef. \u010cau\u0161evi\u0107 (1918’den 1927’ye kadar, yerini Dr. \u0160a\u0107ir ef. (1) Muhammed Emin ef. Dizdar (1918), Edhemaga Bi\u010dak\u010di\u0107 (1919), Dr. \u00d6mer ef. Bahtijatrevi\u0107 (1930’dan 1933’e kadar), Salih ef. \u017diga (1938’in sonuna kadar), ard\u0131ndan Mehaga \u010comara.
“Merhamet”in ilk cumhurba\u015fkan\u0131, BH ve Bo\u015fnak tarihinin en \u00f6nemli isimlerinden biri olan Dr. Mehmed Spaho’ydu. 1914’te Merhamet’in ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na se\u00e7ildi ve bu g\u00f6revi 1918’e kadar s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc.
\u015e\u00f6yle ki, ertesi y\u0131l 1914’te yap\u0131lan Genel Kurul’da Y\u00f6netim Kurulu se\u00e7ildi: dr. Mehmed Spaho (Ba\u015fkan), Dr. Mehmed Zecevic (Sekreter) ve \u00fcyeler: H. Mehmed D\u017eemaludin ef. \u010cau\u0161evi\u0107, Ibrahim Demird\u017ei\u0107, Uzeir h. Hasanovi\u0107, Junuzaga Mad\u017earevi\u0107, Ibrahimaga Musakadija, Muhamedaga Ploski\u0107, Ahmedaga Rami\u0107, Mujaga Sud\u017euka, Server ef. Par\u00e7alanm\u0131\u015f ve Avdaga Shahinagi\u0107.
Daha sonra reisu-l-ulema had\u017ei Mehmed D\u017eemaludin ef. Mehmed Spaha’dan sonra iki kez “Merhamet”in ba\u015fkan\u0131 olan \u010cau\u0161evi\u0107 ve di\u011fer bir\u00e7ok \u00f6nde gelen entelekt\u00fcel, vatanda\u015flara \u0130slam’\u0131n her M\u00fcsl\u00fcman’\u0131n toplumlar\u0131n\u0131n yoksul \u00fcyelerine yard\u0131m etmesini gerektirdi\u011fine dair g\u00fcnl\u00fck mesajlar g\u00f6nderdi. Jamaldudin ef’in adresi. \u010cau\u0161evi\u0107, “Merhamet”in kurulu\u015fu vesilesiyle Saraybosna’n\u0131n M\u00fcsl\u00fcman n\u00fcfusuna:
“Birbirinize merhamet edin, Y\u00fcceler Y\u00fccesi size sonsuz l\u00fctfunu ya\u011fd\u0131racakt\u0131r. Kur’an-\u0131 Kerim’de ve hadis-i \u015ferifte bir\u00e7ok yerde \u0130slam’\u0131n ve takip\u00e7ilerinin en \u00fcst d\u00fczeyde olmas\u0131 gerekti\u011fi ispat edilmi\u015ftir. Bu nedenle biz M\u00fcsl\u00fcmanlar ahlak, ticaret, zanaat ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 yard\u0131mla\u015fmada, k\u0131sacas\u0131 maddi ve manevi a\u00e7\u0131dan en zengin insanlar olmal\u0131y\u0131z. Aram\u0131zda y\u00fcce \u0130slam’a leke s\u00fcrebilecek hi\u00e7bir \u015fey olmamal\u0131d\u0131r. Evet, olmal\u0131, ama ne yaz\u0131k ki, y\u00fcce \u0130slam inanc\u0131n\u0131n mensubu oldu\u011fumuzu kan\u0131tlamak istiyorsak, her \u015fekilde yok edilmesi gereken bir\u00e7ok hatam\u0131z var.
G\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr hatalar\u0131m\u0131z aras\u0131nda fakirlerimize sahip \u00e7\u0131kmamam\u0131z, M\u00fcsl\u00fcman’\u0131n her yerde kendini d\u00f6vmesine izin vermemiz ve \u0130slam’\u0131n gururunu karalamam\u0131z var. T\u00fcm ihti\u015fam\u0131n Tanr\u0131’ya, Peygamber’e ve ortodoks mumyalara ait oldu\u011funu \u00f6\u011fretiyoruz. Yoksullu\u011fun en k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lara yol a\u00e7abilece\u011fini biliyoruz. \u00d6yleyse, Ehli \u0130man’\u0131n onur ve gururunu korumak istiyorsak, yoksullu\u011fun en \u00f6nemli sonu\u00e7lar\u0131na katlanmak istiyorsak, fukara meselesini \u00e7\u00f6zmeli ve y\u00fcce \u0130slam’\u0131m\u0131za leke s\u00fcren rezaleti engellemeliyiz ve buna mecburuz. Bunu uzun zaman \u00f6nce yapmal\u0131yd\u0131k, \u00e7\u00fcnk\u00fc inanc\u0131m\u0131z bunu gerektiriyor, ancak bu konuda ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan ele ge\u00e7irildik.
Saraybosna’daki \u015fuurlu M\u00fcsl\u00fcmanlar, dini vecibelerinin ve bu meselenin bir kenara at\u0131lmas\u0131na izin vermeyecek konumlar\u0131n\u0131n fark\u0131na vararak, ‘nemelazum eto beg’ ile ‘Merhamet’ cemiyetini kurdular ve bunu M\u00fcsl\u00fcman karde\u015flerime tavsiye etmemi istediler \u2013 ki ben de bunu yap\u0131yorum: M\u00fcsl\u00fcman karde\u015flerim! Kalbinizde, merhamet dilinde ‘Merhamet’ olsun ve cebinize dokundu\u011funuzda bile, – Allah’\u0131n izniyle – yoksulluktan kaynaklanan her t\u00fcrl\u00fc rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131raca\u011f\u0131m\u0131z ‘Merhamet’ toplumunu hat\u0131rlay\u0131n – irham \u2026 Ahsin’de\u2026”<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

Dilencili\u011fi \u00f6nleme<\/h3>\n\n\n\n

Bu y\u00f6nelime uygun olarak, Saraybosna’daki yoksullar\u0131n dilencili\u011finin \u00f6nlenmesi ve desteklenmesi i\u00e7in “Merhamet” Kurallar\u0131 olu\u015fturulmu\u015ftur. Paragraf 2, derne\u011fin amac\u0131n\u0131n Saraybosna kentindeki Norve\u00e7li yoksullar aras\u0131nda dilencili\u011fi ortadan kald\u0131rmak oldu\u011funu belirtir, “ve bu ama\u00e7la toplum \u015funlar\u0131 yapmaya \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r: (1) zaman ve maddi g\u00fc\u00e7 i\u00e7inde, s\u0131\u011f\u0131naklar\u0131m\u0131z\u0131n kar\u015f\u0131lanamayan ve her t\u00fcrl\u00fc eme\u011fi yerine getiremeyen ya\u015fl\u0131 ve ya\u015fl\u0131 M\u00fcsl\u00fcman kad\u0131nlar olaca\u011f\u0131 bir gecekondu evi kurmak; 2. Yetersiz ve yetersiz M\u00fcsl\u00fcman kad\u0131nlara ve M\u00fcsl\u00fcman inanc\u0131n\u0131n zay\u0131f \u00e7ocuklar\u0131na maddi yard\u0131mda bulunmak; 3. M\u00fcsl\u00fcmanlar ve M\u00fcsl\u00fcman kad\u0131nlar i\u00e7in kazan\u00e7 sa\u011flamak ve onlar\u0131 \u00e7e\u015fitli i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak ve b\u00f6ylece onlara dilencilikten daha iyi ve daha \u015ferefli bir ya\u015fam tarz\u0131 f\u0131rsat\u0131 vermek; 4. \u0130\u015fsiz \u0130slami gen\u00e7leri ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak veya di\u011fer insanc\u0131l \u0130slami kurumlarla anla\u015farak, kendilerini dilencili\u011fe, \u00e7e\u015fitli d\u00fckkanlara ve zanaatlara vermeden \u00f6nce kurmak; 5. M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda dilencili\u011fi ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in her \u015feyi yapmak\u2026 ve 6. Yukar\u0131daki ama\u00e7 i\u00e7in ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak uygun bir iktisadi i\u015fletme kurabilmek.”.
1928’de, kurallar\u0131n de\u011fi\u015ftirildi\u011fi “Merhamet” Genel Kurulu yap\u0131ld\u0131, kendi ekonomik giri\u015fimini kurmak amac\u0131yla sekiz \u00fcyeli bir komite kuruldu. Bu oturumda Avdaga Kulovi\u0107 resmen “Merhamet”in kurucusu ilan edildi. Merhum Server ef’in miras\u0131. “Ahlak\u0131 Koruma Eylemi”ne ba\u011f\u0131\u015flanan Svrze, t\u00fcm m\u00fclk\u00fcyle birlikte “Merhamet”e gitti. Meclis, uzun s\u00fcredir ba\u015fkan\u0131 ve “Merhamet”in hamisi Mehmed D\u017eemaludin ef. \u010cau\u0161evi\u0107, reis-ul-ulema emekli oldu. Hisseler \u00fczerinde faizsiz haciz kurulmas\u0131 \u00f6nerildi.
“Merhamet” in Saraybosna’n\u0131n M\u00fcsl\u00fcman vatanda\u015flar\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 hat\u0131rl\u0131yoruz, bu da M\u00fcsl\u00fcman Yard\u0131m Derne\u011fi “Merhamet” in Yirmi Y\u0131ll\u0131k Hayatta Kalma ve Faaliyet An\u0131tlar\u0131’nda yay\u0131nland\u0131 ve bu da “Merhamet” in faaliyetlerinin \u00f6nemini teyit ediyor. Bu temyizde, di\u011fer \u015feylerin yan\u0131 s\u0131ra, \u015f\u00f6yle deniyor:
“Bilin\u00e7li Saraybosna M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n\u0131n gururu ve gururu i\u00e7in ‘Merhamet’ hayatta kalmasayd\u0131, harekete ge\u00e7meseydi, yard\u0131m etmeseydi, korumasayd\u0131, izlemeseydi, beslemeseydi, giydirmeseydi ve yoksullar\u0131m\u0131zla ilgilenmeseydi, bu d\u00f6nemin ne kadar utan\u00e7 verici bir bo\u015fluk olaca\u011f\u0131n\u0131 hayal etmek herkes i\u00e7in \u00e7ok kolay. Ger\u00e7ekten de, en sert ele\u015ftirilerle g\u00f6zden ka\u00e7an ‘Merhamet’in ba\u015far\u0131lar\u0131 \u015f\u00fcphesiz ve b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Biz Saraybosna M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131, sefil sosyal hayat\u0131m\u0131zda ne anlama geldi\u011fini anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda ‘Merhamet’imizle ger\u00e7ekten gurur duyabiliriz. Sakin bir ruhla s\u00f6yleyebiliriz ki, ‘Mechamet’in yard\u0131m\u0131yla\u2026 Yoksullar\u0131m\u0131z i\u00e7in bir \u015feyler yapt\u0131k, \u00e7\u00fcnk\u00fc hemcinslerinin c\u00f6mert yard\u0131m\u0131n\u0131 isteyen y\u00fcce Kelami-Kadim’in emrine tamamen itaatsizlik etmeyelim. Nihayet diyebiliriz ki, ‘Merhamet’in temeli ile daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u0130slami hareketin, karde\u015flik hareketinin, toplumsal ihtiya\u00e7lar\u0131n fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n temelini att\u0131k, bu hareket, \u00f6ncelikle \u0130slam toplumumuzun t\u00fcm \u00fcyeleri i\u00e7in k\u00fclt\u00fcrel ve ekonomik bak\u0131m\u0131n hedefleri olacak, amac\u0131 her bir karde\u015fimizin ve k\u0131z karde\u015flerimizin tam bireysel geli\u015fimleri ve ekonomik refahlar\u0131 yolunda \u00f6zg\u00fcrce y\u00fcr\u00fcmelerini engelleyen t\u00fcm ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 ortadan kald\u0131rmak olacakt\u0131r\u2026
Hayatta kald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre boyunca sadece \u0130slami ve sadece hay\u0131rsever olan ve her zaman ve her f\u0131rsatta tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve apolitikli\u011fini korumay\u0131 ba\u015faran ‘Merhamet’, her taraftan gelen etkilere direnmeyi ba\u015fard\u0131 ve faaliyetini Saraybosna’daki en sefil M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda daha y\u00fcksek bir sosyal hizmet kavram\u0131na y\u00fckseltmeyi ba\u015fard\u0131. Kimse bunu Merhamet’e inkar edemez ve bununla gurur duyabilir.”<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

Kom\u00fcnist yapt\u0131r\u0131mlar<\/h3>\n\n\n\n

\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ayn\u0131 zamanda M\u00fcsl\u00fcman hay\u0131rsever toplum “Merhamet”in omuzlar\u0131na a\u011f\u0131r bir y\u00fck getirdi, a\u011f\u0131r belirsizlik ve Saraybosna’ya akan m\u00fclteci nehirlerine nas\u0131l yard\u0131m edilece\u011finin bilinmemesi ve ayn\u0131 zamanda \u00f6nceki y\u0131llarda yoksulluk ve yoksulluktan zaten t\u00fckenmi\u015f olan mesken n\u00fcfusu. Bu nedenle, \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda “Merhamet”, muhacir (s\u00fcrg\u00fcnler) ve yetimlerin bak\u0131m\u0131na en b\u00fcy\u00fck \u00f6nemi verdi.
“Merhamet”, \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda, birka\u00e7 \u00f6rg\u00fct gibi, i\u015fgal alt\u0131ndaki topraklardan kovulan n\u00fcfus hakk\u0131nda \u00f6zenle veri elde etti, \u00e7\u00fcnk\u00fc t\u00fcm BH topraklar\u0131nda geni\u015f bir yerel kurul a\u011f\u0131na sahipti.
II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’n\u0131n sona ermesinden sonra, 1945’te Bosna-Hersek, Yugoslavya’n\u0131n en harap b\u00f6lgelerinden biriydi. 1945 y\u0131l\u0131 toplumda k\u00f6kl\u00fc de\u011fi\u015fiklikler getirdi. Bu d\u00f6nemden bahseden Dr. Senija Mili\u0161i\u0107, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n kendilerini zor durumda bulduklar\u0131n\u0131 vurguluyor. “Orada de\u011filler”, dini bir gruba indirgeniyorlar ve kom\u00fcnistlerin inanca kar\u015f\u0131 tutumu iyi biliniyor. “Merhamet” de kendisini \u00f6zellikle zor bir durumda buldu. 23 \u015eubat 1946’da Bosna-Hersek H\u00fck\u00fcmeti \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131, Saraybosna’daki “Merhamet” \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n Bosna-Hersek Halk Cumhuriyeti topraklar\u0131ndaki faaliyetlerle yenilenmesine izin veren bir karar yay\u0131nlad\u0131. Sava\u015f yetimlerinin bak\u0131m\u0131nda yetkililerin acil talepleriyle geni\u015fleyen ana i\u015fi i\u00e7in “Merhamet” \u00f6zel bir destek bulamad\u0131\u2026 Bu d\u00f6nemde ‘Merhamet’in eylemi \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde engellendi”, diye yaz\u0131yor Dr. Senija Mili\u0161i\u0107.
Sava\u015f\u0131n sona ermesinden sonra, kom\u00fcnist devlet yetkilileri muhacirlerin daha \u00f6nce ya\u015fad\u0131klar\u0131 yerlere m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca \u00e7ok say\u0131da geri d\u00f6nmelerini istedi. Bu ba\u011flamda, devlet bir miktar yard\u0131m sa\u011flad\u0131, ancak “Merhamet”, muhacirlerin daha \u00f6nce ka\u00e7t\u0131klar\u0131 b\u00f6lgelerde ya\u015fam\u0131 yeniden in\u015fa etmek amac\u0131yla yap\u0131 malzemeleri sat\u0131n alarak yeni ko\u015fullarda yine \u00f6nemli bir rol oynad\u0131. “Merhamet” bunu yaparken, yeni yetkililer ona herhangi bir sorun \u00e7\u0131karmad\u0131. Ancak, muhacirlerin m\u00fclklerine geri d\u00f6nmesi ile ilgili \u00e7al\u0131\u015fmalar tamamen sona erdi\u011finde, yetkililer 1946’da “Merhamet”i kald\u0131rd\u0131. “Merhamet” in m\u00fclkiyeti yeni kurulan “Revival” e devredildi, ancak “Merhamet” kurallar\u0131na g\u00f6re, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n sona ermesinden sonra Vakuf’a ta\u015f\u0131nmas\u0131 gerekiyordu.
Kald\u0131r\u0131lma, “Merhamet” Ana Kurulu’nun 12 A\u011fustos 1946 tarihli oturumunda, 8 Eyl\u00fcl’de g\u00fcndemde tek bir maddeyle ola\u011fan\u00fcst\u00fc bir Meclis d\u00fczenleme karar\u0131 almas\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fti: Cemiyetin feshi veya “Yeniden Do\u011fu\u015f” ile birle\u015fmesi. B\u00f6ylece, Merhammet’in iyilik misyonunda, 1990’daki \u00e7ok partili se\u00e7imlerden sonra yarat\u0131lan siyasi ve sosyal ko\u015fullarda ancak yakla\u015f\u0131k k\u0131rk be\u015f y\u0131l sonra kesintiye u\u011frayacak olan on y\u0131llarca s\u00fcrecek bir bo\u015fluk ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

“Merhamet” restorasyonu<\/h3>\n\n\n\n

Tarihin d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131n\u0131 tersine \u00e7eviren durdurulamaz s\u00fcre\u00e7, 1990’lar\u0131n ba\u015f\u0131nda Bosna Hersek ve Bo\u015fnak halk\u0131 gibi e\u015fi benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f ac\u0131lar \u00e7eken toplumlar\u0131 beraberinde getirdi. Yine \u00fclkemiz, tarihinde bir\u00e7ok kez oldu\u011fu gibi, “pazarl\u0131k para birimi” haline geldi ve Bo\u015fnak halk\u0131, 1992-1995 d\u00f6neminde, uluslararas\u0131 toplumun g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnde ve d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck medyas\u0131n\u0131n kameralar\u0131 \u00f6n\u00fcnde Avrupa’n\u0131n tam kalbinde ger\u00e7ekle\u015fen en \u015fiddetli g\u00f6\u00e7 ve soyk\u0131r\u0131ma maruz kald\u0131.
Belki de tarih, bu amans\u0131z “ya\u015fam \u00f6\u011fretmeni”, bir anka ku\u015fu gibi, Bosna ve Hersek’e y\u00f6nelik sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n ve \u015fiddetli \u0131st\u0131rab\u0131n ba\u015flamas\u0131ndan bir y\u0131l \u00f6nce yeniden aya\u011fa kalkmas\u0131n\u0131 ve canlanmas\u0131n\u0131 isteyen, ac\u0131mas\u0131z sava\u015f\u0131 kolayca kar\u015f\u0131lamak ve masum Bo\u015fnak halk\u0131n\u0131n \u00fczerine aniden \u00e7\u00f6kecek olan e\u015fi g\u00f6r\u00fclmemi\u015f ac\u0131 ve s\u0131k\u0131nt\u0131y\u0131 bir dereceye kadar amorti etmeye yard\u0131mc\u0131 olmak i\u00e7in. Belgrad’da y\u00f6netilen kanl\u0131 bir Balkan dram\u0131n\u0131n en a\u011f\u0131r perdesi ufuktayd\u0131.
1991 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda “Merhamet”e yeniden hayat veren zaman\u0131n heveslileri, Bo\u015fnak halk\u0131n\u0131n bilmedi\u011fi gibi, yak\u0131n gelecekte kendilerini neyin bekledi\u011fi hakk\u0131nda hi\u00e7bir fikre sahip de\u011fildi. “Merhamet” misyonu, restorat\u00f6rleri taraf\u0131ndan farkl\u0131 bir \u015fekilde, farkl\u0131 bir ritim ve ko\u015fulda tasarland\u0131. Ancak sadece bir y\u0131l sonra, olduk\u00e7a farkl\u0131 ak\u0131\u015flar ald\u0131.
M\u00fcsl\u00fcman yard\u0131m kurulu\u015fu “Merhamet”, BH’ye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131dan hemen \u00f6nce ve ayn\u0131 zamanda BH genelinde olduk\u00e7a iyi bir \u00f6rg\u00fctsel a\u011f kurmay\u0131 ba\u015fard\u0131. Merhamet’in komiteleri ve aktivistleri, sava\u015f s\u0131ras\u0131nda ve Bo\u015fnak halk\u0131n\u0131n en k\u00f6t\u00fc g\u00f6\u00e7\u00fc s\u0131ras\u0131nda daha geni\u015f \u00f6l\u00e7ekte bir insani felaketi \u00f6nlemek i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde yard\u0131mc\u0131 oldu.
Merhamet aktivistleri, \u00e7o\u011fu zaman hayatlar\u0131n\u0131 riske atarak, Bosna Hersek’in tamamen abluka alt\u0131nda olan ve baz\u0131 zamanlarda insani yard\u0131m\u0131n neredeyse imkans\u0131z oldu\u011fu bir\u00e7ok \u015fehrinde, \u00e7ok say\u0131da m\u00fclteci ve yerinden edilmi\u015f ki\u015finin gelmesiyle birlikte erzak yap\u0131lan y\u00fcz binlerce yerinden edilmi\u015f ki\u015fi ve m\u00fclteciye yiyecek, giyecek, ayakkab\u0131, ila\u00e7 ve bar\u0131nma sa\u011flamak i\u00e7in fedakarca \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. birka\u00e7 ay harcad\u0131. Bu nedenle, \u00e7ok zor, bir zamanlar g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte umutsuz bir durumda, ba\u015flar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015fman ordusunun i\u015fgalinden kurtaran ve evlerini bo\u015f b\u0131rakan ikametgah vatanda\u015flar\u0131, m\u00fclteciler ve yerinden edilmi\u015f ki\u015filer de vard\u0131.
O zamanki insani durum \u00e7ok zor olsa da, savunmas\u0131z vatanda\u015flarda ve yerinden edilmi\u015f ki\u015filerde daha \u00e7ok psikolojik bir an gibi hafifletici bir durum, tam olarak bir “Merhamet” oldu\u011fu, insanlar\u0131n yard\u0131m i\u00e7in nereye ba\u015fvuracaklar\u0131n\u0131 bildikleri ve bir t\u00fcr s\u0131\u011f\u0131na\u011fa sahip olduklar\u0131 ger\u00e7e\u011fiydi.
\u00d6te yandan, o s\u0131rada “Merhamet”, hi\u00e7 kimsenin, hatta bu \u00f6rg\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n\u0131n bile g\u00fcvenmedi\u011fi ko\u015fullarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131. Yani, “Merhamet” \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n restorasyonu s\u0131ras\u0131nda, tamamen farkl\u0131 bir misyon, hedefler ve faaliyetler planland\u0131, k\u0131sacas\u0131 bar\u0131\u015f ko\u015fullar\u0131nda insani \u00e7al\u0131\u015fmalar. Bununla birlikte, “Merhamet” faaliyetlerini h\u0131zla yeniden d\u00fczenledi, organize etti ve yeni ko\u015fullara uyarlad\u0131. Ayr\u0131ca, kendilerini “Merhamet” e sunan \u00e7ok say\u0131da g\u00f6n\u00fcll\u00fc taraf\u0131ndan da yard\u0131m edildi.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n

Tehlikeli Macera<\/h3>\n\n\n\n

Bu kaotik d\u00f6nemde, Saraybosna, Biha\u00e7, Gorazde, Jablanica, Konji\u00e7, Zenica, Tuzla, Banja Luka ve di\u011fer \u015fehirlerden “Merhamet” aktivistlerinin her \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 tehlikeli bir macerayd\u0131 ve kimsenin ne zaman geri d\u00f6nece\u011fi ve Bosnal\u0131 S\u0131rp ve H\u0131rvat g\u00fc\u00e7lerinin kontrol\u00fcndeki topraklardan yard\u0131m getirip getiremeyecekleri asla bilinmiyordu.
“Merhamet” aktivistleri aras\u0131nda, Bo\u015fnak n\u00fcfusunun talihsizli\u011finin \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in sava\u015f\u0131n bir t\u00fcr kahraman\u0131 olan \u00e7ok cesur erkekler ve kad\u0131nlar vard\u0131. Ku\u015fkusuz, o zaman, bug\u00fcn oldu\u011fu gibi, “Merhamet” din ve milletten ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak herkese yard\u0131m etti.
Bosna-Hersek’e y\u00f6nelik sald\u0131rganl\u0131k s\u0131ras\u0131nda, bu \u00f6rg\u00fct\u00fcn y\u00fcz y\u0131ll\u0131k varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n en zor tarihi s\u0131nav\u0131n\u0131 olmasa da bir ba\u015fka zor s\u0131nav\u0131 ge\u00e7ti\u011fi ve “Merhamet” in b\u00fcy\u00fck ve sayg\u0131n bir uluslararas\u0131 insani yard\u0131m \u00f6rg\u00fct\u00fcne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc onurlu bir “Merhamet” g\u00f6reviydi.
\u00c7ok say\u0131da aktivist, en tehlikeli zamanlarda, m\u00fcmk\u00fcn olan en zor ko\u015fullar alt\u0131nda ve \u00e7o\u011fu zaman kendi hayatlar\u0131n\u0131 riske atarak, kendilerini “Merhamet”e, yani Bosna ve Hersek’teki ve d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki \u00f6rg\u00fctsel birimlerine a\u00e7\u0131k hale getirerek, bu insani yard\u0131m kurulu\u015funun o zamanlar her y\u00f6nden tehlike alt\u0131nda olan Bosna ve Hersek vatanda\u015flar\u0131n\u0131n onurunu korumas\u0131na yard\u0131mc\u0131 oldu.
Merhamet aktivistleri \u00f6l\u00fcme, sa\u011fduyuya, bir zamanlar a\u00e7\u0131klanmas\u0131 zor olan ko\u015fullara, ayn\u0131 zamanda \u00fclkemizde dola\u015fan, \u00f6l\u00fcm, korku, masum vatanda\u015flar\u0131n en korkun\u00e7 ac\u0131lar\u0131n\u0131 ve \u0131st\u0131raplar\u0131n\u0131 eken \u00e7e\u015fitli ordulara ve paramiliterlere meydan okudular. M\u00fcsl\u00fcman Hay\u0131r Cemiyeti “Merhamet” in Bo\u015fnaklar\u0131n biyolojik olarak hayatta kalmas\u0131na b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 zamanda Bosna-Hersek devletinin hayatta kalmas\u0131na da b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleme e\u011filiminde olanlar\u0131n iddialar\u0131 abart\u0131l\u0131 de\u011fil. “Merhamet” in oldu\u011fu yerde hayat vard\u0131. Ama tarihin bize s\u00f6yleyece\u011fi \u015fey bu.
Kararl\u0131 bir as\u0131rl\u0131k olan Merhamet, bug\u00fcn a\u015fevleri bu \u00fclkenin sosyal a\u00e7\u0131dan savunmas\u0131z vatanda\u015flar\u0131 i\u00e7in g\u00fcnde binlerce \u00f6\u011f\u00fcn yemek haz\u0131rlayan istikrarl\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc bir insani yard\u0131m kurulu\u015funu temsil ediyor. “Merhamet”, en savunmas\u0131z kategorilere \u00fccretsiz sa\u011fl\u0131k hizmetleri sunar, ya\u015fl\u0131lara ve engellilere, geri d\u00f6nenlere, RVI’ya, shahid ailelerine bakar, geri d\u00f6nen \u00e7ocuklara burs sa\u011flayarak e\u011fitimlerine yard\u0131mc\u0131 olur. “Merhamet” bug\u00fcn din ve milletten ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak vatanda\u015flar\u0131n insan onurunu sosyal s\u0131n\u0131rlarda koruyor
“Merhamet” in itibar\u0131 uzun zamand\u0131r BH s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015ft\u0131. Ba\u011f\u0131\u015flar\u0131 Somali’ye, \u0130ran’a, Pakistan’a, Filistin’e, Endonezya’ya, T\u00fcrkiye’ye, Suriye’ye, Japonya’ya, Haiti’ye, ABD’ye ula\u015ft\u0131.
Bu ger\u00e7ekler biraz daha bilin\u00e7li olmal\u0131 ve BH’nin temsilcileri olmal\u0131d\u0131r. “Merhamet”in yoksullukla m\u00fccadele etmek ve \u00fclkedeki zorlu sosyal ve ekonomik durumu amorti etmek i\u00e7in \u00e7ok \u015fey yapt\u0131\u011f\u0131 ve bug\u00fcn “Merhamet”in bir\u00e7ok BH vatanda\u015f\u0131 i\u00e7in tek s\u0131\u011f\u0131nak oldu\u011fu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, her d\u00fczeydeki yetkililer.
“Merhamet”, as\u0131rl\u0131k hay\u0131rseverlik misyonu boyunca yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar i\u00e7in \u00e7ok say\u0131da \u00f6d\u00fcl ald\u0131. Bunlar aras\u0131nda “Alt\u0131n \u00c7elenkli Zalzni zamba\u011f\u0131”, Papa II. John Paul’\u00fcn tan\u0131nmas\u0131, ard\u0131ndan Pakistan’\u0131n eski Cumhurba\u015fkan\u0131 Pervez M\u00fc\u015ferref’in tan\u0131nmas\u0131 ve ABD makamlar\u0131ndan bir takdir belgesi var.
“Merhamet”, Bosna Hersek’te ve D\u00fcnya gezegeninin d\u00f6rt bir yan\u0131nda hay\u0131rseverlik misyonunu s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor \u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00fcy\u00fck Bh. yazar, rahmetli Ned\u017ead Ibri\u0161imovi\u0107, “Merhamet” bizim sonsuzumuzdur.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

MERHAMET DERNE\u011e\u0130 HAKKIMIZDA Balkanlardaki en eski insani yard\u0131m kurulu\u015flar\u0131ndan biri “MERHAMET“ Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’ndan hemen \u00f6nce, BH ve Bo\u015fnak halk\u0131 i\u00e7in kritik bir zamanda, M\u00fcsl\u00fcman Hay\u0131r Cemiyeti “Merhamet” kuruldu. O d\u00f6nemdeki \u015fiddetli tabakala\u015fma ve yoksulluk, zaman\u0131n en sayg\u0131n Saraybosnal\u0131lar\u0131n\u0131n sosyal a\u00e7\u0131dan en savunmas\u0131z vatanda\u015flara yard\u0131m etmelerinin ve daha s\u0131k dilencili\u011fi \u00f6nlemelerinin nedeniydi. Bu kuma\u015fla “Merhamet” […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-62","page","type-page","status-publish","hentry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/62","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=62"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/62\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":103,"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/62\/revisions\/103"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/umerhamet.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=62"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}